Elmi xəbərlərHəyatın təkamülü

Yeni tapılmış qalaktikalar Standart fizika modelinə ziddir

İtalyan alimlər bir sıra kiçik spiralvari qalaktikalarda olduqca qeyri-adi xüsusiyyətlər aşkar ediblər. Əldə edilmiş məlumatlar Standart fizika modeli postulatları ilə ziddiyyət təşkil edir.

SISSA institutunu təmsil edən Paolo Saluççi və həmkarları təzəlikcə aşkar olunmuş 36 mini-spiralvari qalaktikalarla maraqlandıqdan sonra, onların qeyri-adi özəllikləri olduğunu açığa çıxarıblar. Daha dəqiq ifadə olunsa, söhbət bu ulduz meqapolislərinin sirli qaranlıq materiyasının qəribə “davranışından” gedir. Alimlərin fikrincə, etdikləri kəşf yeni fizika sahəsinə qapı aça bilər.

Tədqiqatçılar ölçü baxımından Süd Yolundan dəfələrlə geri qalan kiçik qalaktikaların mərkəzi və qıraq bölgələrində ulduzların necə hərəkət etdiyini müşahidə ediblər. Alimlər qaranlıq materiya topası formasının qalaktikaların öz forması ilə uyğun gəldiyini gördükdə təəccübləniblər. Məsələn, gözlə görünən materiya qalaktikada müəyyən bir yerə yığıldıqda qaranlıq materiya da eyni şeyi təkrar edir. Əgər qalaktika “uzanıbsa” və ulduzlar biri digərindən xeyli aralı məsafədə yerləşirsə, qaranlıq materiya yenə də müvafiq formanı alır. “Bu, olduqca güclü effektdir və Standart fizika modeli köməyilə izahı qeyri-mümkündür”, – Paolo Saluççi qeyd edir.

Mütəxəssislər hələlik adi materiya ilə onun “qaranlıq qardaşı” arasındaki müəmmalı uyğunluğu şərh edə bilmir. Bununla belə onlar deyir ki, oxşar effekt daha iri qalaktikalarda belə müşahidə edilə bilər.

Qaranlıq materiya – elektromaqnit şüalanma buraxmayan və onunla qarşılıqlı təsir əlaqəsi olmayan hipotetik materiya formasına verilən addır. Qaranlıq materiyanın birbaşa müşahidəsi qeyri-mümkündür, WMAP kosmik aparatının ötürdüyü məlumatlara görə isə adıgedən materiya növü kainatın 22%-i təşkil edir.

Əgər məqalələrimizdə qrammatik və orfoqrafik xətalar varsa, lütfən, xətalı qismi işarələyib Ctrl+Enter klaviş kombinasiyasından istifadə edərək bizə bildirin.

Daha çoxu

                                                                                  

 

Əgər bu yazını oxuyursunuzsa...

 

...sizdən bir xahişimiz var. Yaşıl Elm əvvəlkinə görə daha çox oxunur, amma Azərbaycan dilində onlayn reklam yayımlayan şirkətlər olmadığı üçün saytımızda sizin diqqətinizi cəlb edə biləcək reklamlar yerləşdirə bilmirik. Eyni zamanda diqqət dağıdıcı çoxlu reklam vasitəsi ilə sizin məlumatlanmağınıza da mənfi təsir göstərmək istəmirik. Yəni saytımızda edilən bütün işlər tamamilə öz zəhmətimiz hesabına başa gəlir.

 

Hər hansı maliyyə yardımı almadan, şirkətə, quruma bağlı olmadan müstəqil şəkildə bu platformanı idarə etməyimiz olduqca çətindir. Çünki araşdırma etmək, yazılar hazırlamaq, tədbirlər təşkil etmək və digər texniki və qeyri-texniki işlər zaman, maliyyə və ciddi iş rejimi gərəkdirir. Amma bunu edirik, çünki perspektivimizin doğru olduğuna, fərq yarada biləcəyimizə inanırıq.

 

Portmanat vasitəsi ilə edəcəyiniz ən kiçik miqdarda dəstək belə bizim ayaqda durmağımıza və daha çox iş görməyimizə kömək edəcək.

 

Portmanat nömrəsi: 559145036

                                                                                  

 

Rəvan Quluzadə

Yaşıl Elm platformasının yazarı və Həyatın Təkamülü bloqunun qurucusuyam. "Bakı Slavyan Universiteti"nin Tərcümə fakültəsini bitirmişəm.

Bənzər yazılar

Rəy yazın

Bunlara da nəzər salın

Close
Close
%d bloqqer bunu bəyənir:

Yazı xətası

Qeydiniz redaktora göndəriləcək: