Maraqlı

Super zəka – insanlığa yardım edəcək yoxsa onu məhv edəcək bir şeydirmi?

Zəka çox güclüdür. Problem həll etmə bacarığı və qrup koordinasiyasındakı kiçik bir artım bizi digər canlılardan ayıran səbəbdir. İndi, digər canlıların varlıqlarını davam etdirə bilməsi onların etdiklərinə deyil, insanların verdiyi qərarlara bağlıdır. Ağıllı olmaq insanlar və kollektivlər üçün həqiqətən bir üstünlükdür və fərdi və kollektiv zəkamızı yaxşılaşdırmanın yollarını tapmaq üçün xeyli çalışırıq. Bunun üçün zehin gücü artırmaq üçün nəzərdə tutulmuş dərmanlardan tutmuş süni zəka proqramlarına qədər bir çox şeyi sınadıq və sınamağa davam edirik.

Problem isə ağıllı varlıqlar olaraq bu hədəflərə çatmamızda müvəffəqiyyətli olmamızdır. Çünki əgər hədəflərimiz pis məqsədli olarsa bir fəlakətə yol aça bilərik. Zəkanın özünün gözəl və zərərsiz bir şeylər etməyi düşünmək üçün səbəbi yoxdur əslində. Gerçəkdə, zəkanın özü super zəka sistemlərin müəyyən növlərinin əxlaqi qaydalar doğru belə olsa bu qaydaları qəbul etmədiyini / itaət etmədiyini sübut etməsi mümkündür.

Daha narahatlıq verici olanı bir süni zəkaya bir şeylərin açıqlamasını etməyimizi sınamağımızın dərin praktik və fəlsəfi problemlər içində olmasıdır. İnsani dəyərlər dağınıq, kompleks şeylərdir və bizim bunları ifadə etməyimiz müvəffəqiyyətli alınmır və hətta etmək istədiklərimizi ağıllı varlıqlar belə olaraq anlaya bilməzkən, süni zəkanın bunun qavramasını gözləmək bir xeyli çətin olacaq.

Proqram əsaslı zəka insan zəkasından çox sürətli ola bilər. Bunun səbəbi bioloji zəkadan fərqli şəkillərdəki ölçülərdir: proqram əsaslı zəka daha sürətli kompüterlərdə daha sürətə çalışa bilər, hissələri daha çox kompüterə paylana bilər, fərqli versiyaları test edilə bilər və anında aktuallaşdırma edilə bilər, yeni alqoritmlərlə performansında müvəffəqiyyətli artımlar görülə bilər.

Proqramlar daha yaxşı bir proqram yazmaq üçün kifayət qədər yaxşı olduqlarında “zəka partlamasının” mümkün ola biləcəyi qarşıya qoyulmaqdadır. Belə bir şey yaşansa ağıllı sistem və Dünyanın geri qalanı arasında potensial olaraq böyük bir güc fərqliliyi olacaq. Bu vəziyyət açıqca, məqsədlər pis niyyətli olsa bir fəlakət üçün dəqiq bir potensialın olduğunu ortaya qoymaqdadır..

Super zəka haqqında alışılmayan digər bir şey isə əgər sürətli və güclü zəka partlamaları mümkün olsa nə olacağını bilməməyimizdir: bəlkə bizim bu gün ki mədəniyyətimiz tamamilə mümkün olan ən sürətli nisbətdə özünü inkişaf etdirə bilər. Lakin bəzi texnologiyaların bu gün ki cəmiyyətlərin ələ ala bildiyindən bunu çox daha sürətləndirəcəyini düşünmək üçün yaxşı səbəblər var. Bənzər olaraq biz super zəkanın fərqli formalarının nə qədər təhlükəli ola biləcəyini də hələ qavraya biləcək vəziyyətdə deyilik.

Bu mövzu çaşdırıcı bir şəkildə bir araşdırma sahəsi olaraq araşdırılmışdır. 50-ci, 60-cı illərdə belə insanlar super zəkanı “bir nəsil içində” əldə edilə biləcəyindən əmin olduqları zaman, yenə də onlar təhlükəsizlik problemlərini araşdırmadılar. Bəlkə də təxminləri ciddi qəbul etmədilər, amma daha böyük ehtimalla onlar super zəkanın ola biləcək təsirlərini uzaq bir gələcəyin problemi olaraq gördülər.

Əgər məqalələrimizdə qrammatik və orfoqrafik xətalar varsa, lütfən, xətalı qismi işarələyib Ctrl+Enter klaviş kombinasiyasından istifadə edərək bizə bildirin.

Etiketlər
Daha çoxu

                                                                                  

 

Əgər bu yazını oxuyursunuzsa...

 

...sizdən bir xahişimiz var. Yaşıl Elm əvvəlkinə görə daha çox oxunur, amma Azərbaycan dilində onlayn reklam yayımlayan şirkətlər olmadığı üçün saytımızda sizin diqqətinizi cəlb edə biləcək reklamlar yerləşdirə bilmirik. Eyni zamanda diqqət dağıdıcı çoxlu reklam vasitəsi ilə sizin məlumatlanmağınıza da mənfi təsir göstərmək istəmirik. Yəni saytımızda edilən bütün işlər tamamilə öz zəhmətimiz hesabına başa gəlir.

 

Hər hansı maliyyə yardımı almadan, şirkətə, quruma bağlı olmadan müstəqil şəkildə bu platformanı idarə etməyimiz olduqca çətindir. Çünki araşdırma etmək, yazılar hazırlamaq, tədbirlər təşkil etmək və digər texniki və qeyri-texniki işlər zaman, maliyyə və ciddi iş rejimi gərəkdirir. Amma bunu edirik, çünki perspektivimizin doğru olduğuna, fərq yarada biləcəyimizə inanırıq.

 

Portmanat vasitəsi ilə edəcəyiniz ən kiçik miqdarda dəstək belə bizim ayaqda durmağımıza və daha çox iş görməyimizə kömək edəcək.

 

Portmanat nömrəsi: 559145036

                                                                                  

 

Ilkin Jafarov

"Yaşıl Elm" elmi kütləvi platformasının qurucusu və baş redaktoruyam. "Eastern Mediterranean University"də Sənaye Mühəndisliyi üzrə ikinci təhsil alıram.

Bənzər yazılar

Rəy yazın

Bunlara da nəzər salın

Close
Close
%d bloqqer bunu bəyənir:

Yazı xətası

Qeydiniz redaktora göndəriləcək: